Pakistan population crisis : ప్రపంచంలో ఐదో అతిపెద్ద జనాభా కలిగిన దేశంగా 2026లోకి అడుగుపెడుతున్న పాకిస్థాన్కు ఐక్యరాజ్యసమితి గట్టి హెచ్చరికలు జారీ చేసింది. పెరుగుతున్న జనాభాను భారంలా కాకుండా, దేశాభివృద్ధికి చోదకశక్తిగా మార్చుకోవాలని, లేదంటే పెను సంక్షోభం తప్పదని స్పష్టం చేసింది. ముఖ్యంగా, రాష్ట్రాలకు నిధుల కేటాయింపు విధానంలో సమూల మార్పులు తీసుకురావాలని ఐక్యరాజ్యసమితి జనాభా నిధి (UNFPA) సూచించింది. అసలు ఐరాస ఎందుకింత ఘాటుగా స్పందించింది? పాకిస్థాన్ ముందున్న ఆ సవాళ్లేంటి?
22.5 కోట్లకు పైగా జనాభాతో, పాకిస్థాన్ తీవ్రమైన జనాభా సవాళ్లను ఎదుర్కొంటోంది. అధిక సంతానోత్పత్తి రేటు, లింగ అసమానతలు, వాతావరణ మార్పుల ప్రభావం వంటి సమస్యలతో కొట్టుమిట్టాడుతోంది. ఈ నేపథ్యంలో, UNFPA ఓ కీలక ప్రకటన విడుదల చేస్తూ, పాకిస్థాన్ తన విధానాలను పునఃసమీక్షించుకోవాల్సిన ఆవశ్యకతను నొక్కి చెప్పింది.
నిధుల కేటాయింపులోనే అసలు లోపం : పాకిస్థాన్లో జనాభా పెరుగుదలను అరికట్టలేకపోవడానికి, ఆ దేశ నిధుల కేటాయింపు విధానమే ప్రధాన కారణమని UNFPA తేల్చిచెప్పింది.
జాతీయ ఆర్థిక కమిషన్ (NFC) ఫార్ములా: పాకిస్థాన్లో రాష్ట్రాలకు (ప్రావిన్సులకు) నిధులను, అక్కడి జనాభా ఆధారంగా కేటాయిస్తారు. అంటే, ఏ రాష్ట్రానికి ఎక్కువ జనాభా ఉంటే, ఆ రాష్ట్రానికి కేంద్రం నుంచి ఎక్కువ నిధులు వస్తాయి.
వికటిస్తున్న విధానం: ఈ విధానం, జనాభాను నియంత్రించే రాష్ట్రాలకు శిక్షగా, జనాభాను పెంచే రాష్ట్రాలకు బహుమతిగా మారింది. దీనివల్ల, జనాభా నియంత్రణ కార్యక్రమాలు క్షేత్రస్థాయిలో విఫలమవుతున్నాయి.
ఐరాస కీలక సిఫార్సులు : ఈ ప్రమాదకరమైన విధానాన్ని మార్చాలని UNFPA గట్టిగా సూచించింది. ఇకపై, కేవలం జనాభాను చూసి కాకుండా, అభివృద్ధి సూచికల ఆధారంగా రాష్ట్రాలకు నిధులు కేటాయించాలని స్పష్టం చేసింది.
లింగ సమానత్వం (Gender Equality): లింగ సమానత్వం సాధనలో ప్రగతి చూపిన రాష్ట్రాలకు అధిక నిధులు ఇవ్వాలి.
వాతావరణ మార్పుల తట్టుకునే సామర్థ్యం (Climate Resilience): వాతావరణ మార్పులను ఎదుర్కొనేందుకు చర్యలు తీసుకుంటున్న రాష్ట్రాలను ప్రోత్సహించాలి.
విద్యా, వైద్య ప్రమాణాలు: ప్రజలకు నాణ్యమైన విద్యా, వైద్య సేవలు అందిస్తున్న రాష్ట్రాలకు అదనపు నిధులు కేటాయించాలి. ఈ సంస్కరణల వల్ల, రాష్ట్రాలు మానవాభివృద్ధిపై దృష్టి సారిస్తాయని, తద్వారా జనాభా సమస్య అదుపులోకి వస్తుందని UNFPA అభిప్రాయపడింది.
సవాళ్ల సుడిగుండంలో పాక్ : జనాభా పెరుగుదలతో పాటు, పాకిస్థాన్ అనేక ఇతర సామాజిక సమస్యలతోనూ పోరాడుతోంది. అధిక మాతృ మరణాలు, కుటుంబ నియంత్రణపై అవగాహన లేమి, బాల్య వివాహాలు, లింగ ఆధారిత హింస వంటివి దేశాభివృద్ధికి గొడ్డలిపెట్టుగా మారాయని UNFPA తన నివేదికలో ఆందోళన వ్యక్తం చేసింది.