Vinayaka Chavithi VS Basampalli: వినాయక చవితి అంటే దేశవ్యాప్తంగా భక్తులు ఎంతో ఆతృతగా ఎదురు చూసే పండుగ. ప్రతి ఊరు, ప్రతి నగరంలో గణనాథుడి విగ్రహాలు ప్రతిష్టించి, పూజలు చేస్తారు. కానీ ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని అనంతపురం జిల్లాలో ఉన్న బసంపల్లి అనే చిన్న గ్రామం మాత్రం ఈ పండుగకు దశాబ్దాలుగా దూరంగా ఉంది. ఈ ప్రత్యేక పరిస్థితి గురించి స్థానికుల నమ్మకాలూ, సంప్రదాయాలూ ఆసక్తికరంగా ఉన్నాయి.

పండుగ జరగకపోవడం..

శెట్టూరు మండలానికి చెందిన బసంపల్లిలో వినాయక చవితి పండుగ జరగకపోవడం కొత్త విషయం కాదు. పెద్దవారి నుండి తరతరాలకు వస్తున్న ఆచారం ప్రకారం ఈ గ్రామంలో ఎప్పుడూ గణేశుని పూజలు చేయడం జరగదు. ఇతర ప్రాంతాల్లా వినాయక మండపాలు, శోభాయాత్రలు ఇక్కడ కనిపించవు. దానికి కారణం గ్రామ దేవత మారెమ్మ జాతరతో ఉన్న అనుబంధమే.

మారెమ్మ జాతరను..

ప్రతి సంవత్సరం శ్రావణమాసం చివరి వారంలో మారెమ్మ జాతరను గ్రామస్తులు ఎంతో ఘనంగా నిర్వహిస్తారు. ఈ జాతర సందర్భంగా కోళ్లు, మేకలు వంటి జంతువులకు బలి ఇచ్చి, కుటుంబ సభ్యులు, బంధువులతో కలిసి పెద్ద ఎత్తున విందులు ఏర్పాటు చేస్తారు. ఐదు రోజులపాటు జరిగే ఈ జాతరలో పల్లెటూరి ఆనందం అంతా కనబడుతుంది. గ్రామానికి సంబంధించిన పాత చరిత్రలో కూడా ఈ జాతర ప్రధానంగా ఉన్నట్టు పెద్దలు చెబుతుంటారు.

బలులు, విందులు జరగడం..

వినాయక చవితి తేదీ తరచుగా ఈ జాతర సమయానికే వస్తుంది. మారెమ్మ జాతర ఐదు రోజుల ముందు లేదా ఐదు రోజుల తరువాత గణేశ పండుగ వచ్చే అవకాశం ఎక్కువ. ఈ సమయంలో జంతు బలులు, విందులు జరగడం వల్ల వినాయక పూజ పవిత్రత దెబ్బతింటుందని గ్రామస్తుల నమ్మకం. అందుకే చాలా ఏళ్ల క్రితమే బసంపల్లి ప్రజలు వినాయక చవితిని జరపకూడదని నిర్ణయించుకున్నారు.

బయట గ్రామాలకు వెళ్ళడం..

మారెమ్మ జాతర గ్రామానికి ఉన్న విలువ చాలా ఎక్కువ. స్థానికుల మాటల్లో చెప్పాలంటే, ఈ జాతరలో పాల్గొనకపోతే అనారోగ్యం వస్తుందని, గ్రామానికి దూరంగా ఉంటే అరిష్టాలు ఎదురవుతాయని విశ్వసిస్తారు. ఆ కారణంగానే జాతర రోజున బసంపల్లి ప్రజలు బయట గ్రామాలకు వెళ్ళడం మానేస్తారు. బంధువులు ఎక్కడ ఉన్నా ఆ రోజున తప్పక గ్రామానికి చేరుకుని వేడుకల్లో పాల్గొంటారు.

ఆచారం విరమించకపోవడమే..

ఈ సంప్రదాయం తరతరాలుగా కొనసాగుతూ వస్తోంది. గ్రామ పెద్దల మాట ప్రకారం, పూర్వీకులు ఎలా నిర్ణయించారో ఇప్పటికీ అలాగే పాటిస్తున్నారు. ఒకసారి తీసుకున్న ఆచారం విరమించకపోవడమే తమ గౌరవమని వారు చెబుతున్నారు. ఇతర పండుగలు అయినా, హిందూ సాంప్రదాయ ఆచారాలు అయినా పెద్ద ఎత్తున చేసుకుంటూ, గణేశ పూజను మాత్రం పక్కన పెట్టడం ఇక్కడి ప్రత్యేకత.

ఈ ఏడాది కూడా అదే జరిగింది. ఆగస్టు 26న బసంపల్లిలో మారెమ్మ జాతర ఘనంగా నిర్వహించారు. మరుసటి రోజే అయిన 27న వినాయక చవితి వచ్చింది. దేశవ్యాప్తంగా ప్రజలు గణేశ విగ్రహాలను ప్రతిష్టించి పూజలు చేసుకున్నా, బసంపల్లిలో మాత్రం ఆ రోజు ప్రత్యేక వేడుకలు జరగలేదు. మారెమ్మ జాతర తర్వాత వెంటనే వచ్చే కారణంగానే ఈ గ్రామం వినాయక చవితిని జరపకుండా దూరంగా ఉంటుంది.

Also Read: https://teluguprabha.net/lifestyle/parenting-guide-to-understand-children-better/

గ్రామస్తులు చెబుతున్న విధంగా చూస్తే, ఇది కేవలం ఒక పండుగను వదిలేయడం కాదని, తరతరాలుగా వస్తున్న సంప్రదాయాన్ని కాపాడుకోవడమే. వారి అభిప్రాయం ప్రకారం, గణేశ పూజ పవిత్రత కాపాడుకోవాలంటే మారెమ్మ జాతర తర్వాత ఆ పండుగ చేయకూడదని పూర్వీకులు చెప్పారని, ఇప్పటికీ అదే విధంగా ఆచరిస్తున్నారని చెబుతున్నారు.

ఈ గ్రామ సంప్రదాయం వినిపించినవారికి మొదట ఆశ్చర్యం కలిగించినా, అక్కడి ప్రజలకు మాత్రం ఇది వారి జీవన విధానం. ఒకవైపు దేశమంతా గణనాథుడి పూజలో మునిగితేలుతుంటే, మరోవైపు బసంపల్లి ప్రజలు తమకు వారసత్వంగా వచ్చిన జాతరనే ప్రాధాన్యంగా తీసుకోవడం ఒక ప్రత్యేకమైన సాంప్రదాయ విశేషం.